حساسیت فصل بهار؛ از علل تا درمان

حساسیت فصل بهار نوعی از حساسیت هایی است که بیشتر افراد در شروع فصل، درگیر آن هستند. فصل بهار فصل زیبایی است اما نه برای افرادی که دچار آلرژی‌ و حساسیت در فصل بهار هستند. با انتشار گرده‌ی گیاهان در این فصل، افراد بسیاری دچار علائم حساسیت و آلرژی می‌شوند. جهت درمان حساسیت فصل بهار هیچ درمان خاصی وجود ندارد اما می‌توان با انجام برخی از اقدامات، شدت علائم را مدیریت کرد. در ادامه به طور کامل به این موضوع می پردازیم. با ما همراه باشید.

برای کسب اطلاعات بیشتر و مشاوره در کلینیک خورشید، بهترین کلینیک آسم و آلرژی، تماس بگیرید:

علت حساسیت در فصل بهار

گرده‌ی گل و گیاهان مهمترین علت شروع حساسیت در فصل بهار است. درختان، علف‌ها و گل‌ها دارای دانه‌های ریزی هستند که در طی فصل بهار در هوا معلق هستند. این داده‌های معلق جهت گرده افشانی و باروری جزء ضروری از فرآیندهای طبیعی است که در فصل بهار رخ می‌دهد و قابل کنترل نیستند.

زمانی که این گرده‌ها از طریق هوا وارد بینی فردی شود که دچار حساسیت است سیستم ایمنی بدن شروع به واکنش می‌نماید. در واقع سیستم ایمنی بدن، گرده‌های گل و گیاهان را به عنوان مواد خطرناک شناسایی می‌نماید و آنتی بادی‌هایی را جهت حمله به مواد وارد شده در بدن آزاد می‌نماید. این فرآیند باعث آزاد شدن مواد شیمیایی به نام هیستامین در خون می‌شود و هیستامین‌ها می‌توانند علائمی مانند آبرزیش بینی، خارش چشم و سایر علائم را ایجاد نماید.

گرده‌های گیاهان می‌توانند تا کیلومترها از طریق جریان هوا حرکت کنند بنابراین حساسیت‌های فصلی فقط به دلیل گیاهانی که در حیاط دارید و یا گل‌های باغچه‌ی همسایه ایجاد نمی‌شود. تعداد زیادی از گل‌ها و گیاهان می‌توانند باعث ایجاد حساسیت در فصل بهار شوند، برخی از آنها عبارتند از:

• توسکا
• راش
• سدر
• سرو
• سنجد
• درخت عرعر
• افرا
• شاه توت
• بلوط
• زیتون
• نخل
• کاج
• صنوبر
• چنار
• بید

نه تنها گرده‌ی گل‌ها بلکه موارد دیگری نیز می‌توانند موجب حساسیت در فصل بهار شوند، به عنوان مثال رشد کپک‌ها پس از باران بهاری در گوشه‌های مختلف حیاط و بالکن و یا نظافت و خانه تکانی در فصل بهار که ممکن است باعث ایجاد گرد و غبار در باغچه و یا فضای خانه شود.

علائم حساسیت در فصل بهار

برخی از علائمی که به دلیل حساسیت در فصل بهار ایجاد می‌شود عبارتند از:

• آبریزش بینی
• انسداد و گرفتگی بینی
• ریزش اشک از چشم
• عطسه
• سرفه
• خارش چشم
• خارش بینی
• ایجاد حلقه‌های سیاه زیر چشم

تشخیص حساسیت در فصل بهار

پس از اینکه علائم بالا را مشاهده کردید می‌توانید به یک پزشک عمومی مراجعه نمائید. در صورت نیاز به پزشک متخصص ارجاع داده خواهید شد. ممکن است برای شما آزمایش‌های پوستی تجویز شود. در این آزمایش قسمتی از پوست با مواد حساسیت زای مختلف تحریک می شود (این ازمایش با نام تست پریک شناخته می‌شود)، در برخی موارد ممکن است مواد حساسیت زای رقیق شده به زیر بازو تزریق شود. در صورتی که شما به هر کدام از مواد حساسیت داشته باشید برآمدگی‌های کوچکی روی پوست شما ایجاد می‌شود در نتیجه پزشک می‌توان نوع حساسیت شما را تشخیص بدهد.

در برخی موارد ممکن است جهت بررسی‌های بیشتر آزمایش خون برای شما تجویز شود.

روش های درمان حساسیت بهاری

حساسیت بهاری یکی از مشکلات رایج در فصل بهار است که معمولاً به علت گرده‌افشانی گیاهان و درختان به وجود می‌آید. در اینجا چند روش برای درمان حساسیت بهاری را معرفی کرده‌ام:

1. داروهای ضد هیستامین

داروهای ضد هیستامین به کاهش علائم حساسیت مانند عطسه، آبریزش بینی و خارش چشم‌ها کمک می‌کنند. این داروها به مهار فعالیت هیستامین در بدن، که عامل اصلی بروز واکنش‌های آلرژیک است، می‌پردازند. داروهای ضد هیستامین معمولاً به صورت قرص، شربت یا اسپری بینی در دسترس هستند و می‌توانند در تسکین علائم حساسیت بهاری موثر باشند.

بسیاری از داروهای ضد حساسیت را می‌توانید بدون نسخه از داروخانه‌ها تهیه کنید اما توصیه می‌شود برای درمان آلرژی فصلی در صورتی که علائم حساسیت شدید شد و یا برای مدت طولانی ادامه داشت جهت بررسی‌های بیشتر و درمان مناسب حتماُ به پزشک متخصص مراجعه نمائید.

2. اسپری‌های استروئیدی بینی

اسپری‌های استروئیدی بینی برای کاهش التهاب در مخاط بینی استفاده می‌شوند و می‌توانند به کاهش گرفتگی بینی و علائم آلرژیک کمک کنند. این اسپری‌ها معمولاً به صورت روزانه و پیش از شروع فصل حساسیت باید استفاده شوند تا تاثیر بیشتری داشته باشند. از آنجا که این داروها ممکن است برخی عوارض جانبی داشته باشند، باید تحت نظر پزشک استفاده شوند.

3. شستشوی بینی با محلول نمکی

شستشوی بینی با محلول نمکی یا سالین یکی از روش‌های طبیعی برای تسکین علائم حساسیت است. این روش به پاکسازی ذرات گرده، آلودگی و مایعات اضافی از داخل بینی کمک می‌کند. شستشوی بینی همچنین می‌تواند به کاهش التهاب و تسکین خشکی و تحریک مخاط بینی کمک کند.

4. استفاده از ماسک یا عینک آفتابی

استفاده از ماسک‌ها و عینک‌های آفتابی می‌تواند از تماس مستقیم با گرده‌های گیاهی و آلرژن‌ها جلوگیری کند. ماسک‌هایی که فیلترهای ضد گرده دارند، به ویژه در روزهای با آلودگی گرده بالا، بسیار مفید هستند. همچنین، عینک‌های آفتابی می‌توانند از تماس گرده‌ها با چشم‌ها جلوگیری کرده و علائم آلرژی چشم را کاهش دهند.

5. تغییر در سبک زندگی و محیط

کاهش تماس با گرده‌ها یکی از مهم‌ترین اقدامات برای درمان حساسیت بهاری است. در روزهایی که گرده‌ها در اوج هستند، بهتر است از خانه خارج نشوید و پنجره‌ها را ببندید. همچنین، بعد از برگشت به خانه باید لباس‌های خود را تعویض کرده و دوش بگیرید تا گرده‌ها از پوست و مو پاک شوند.

6. درمان‌های طبیعی

برخی از درمان‌های طبیعی مانند عسل محلی، گیاهان دارویی و روغن‌های ضروری ممکن است به کاهش علائم حساسیت کمک کنند. عسل محلی به دلیل داشتن گرده‌های منطقه‌ای می‌تواند به سیستم ایمنی بدن کمک کرده و حساسیت را کاهش دهد. همچنین، مصرف گیاهانی مانند نیشکر، زنجبیل و بابونه به تقویت سیستم ایمنی و کاهش التهاب کمک می‌کند.

7. درمان‌های ایمونوتراپی

ایمونوتراپی یا واکسن آلرژی یک روش درمانی بلندمدت است که برای کاهش حساسیت بدن به آلرژن‌ها طراحی شده است. این روش شامل تزریق مقادیر کم از آلرژن‌های مختلف به بدن است تا سیستم ایمنی بدن به تدریج به آنها عادت کرده و واکنش حساسیتی کاهش یابد. این درمان ممکن است برای افرادی که علائم شدید دارند و داروها برایشان موثر نیست، مناسب باشد.

کلینیک فوق تخصصی آلرژی و ایمونولوژی خورشید با ارائه جدیدتـرین روش های روز دنیا در تشخیص آلرژی و آسم و انجام تست های تشخیص آلرژی و درمان ( دارو درمانی و ایمونوتراپی)  با بیش از هشت سال سابقه و کادر فوق تخصصی و متخصص پزشکی و کارشناسان مجرب در خدمت مراجعین محترم می باشد.

راهکارهایی برای پیشگیری از حساسیت در فصل بهار

1. در روزهایی که حس می‌کنید میزان گرده‌های گل و یا مواد حساسیت زا در هوای اطراف منزل شما زیاد است سعی کنید از خانه خارج نشوید. میزان مواد حساست زا معمولاُ در صبح‌ها بیشتر است.
2. در فصل بهار در و پنجره‌ها را ببندید و از دستگاه‌های تصفیه هوای خانگی جهت کاهش میزان مواد حساسیت زا در هوای خانه استفاده کنید.
3. تمام قسمت‌های خانه که گرد و غبار روی ان نشسته است را به صورت مرتب پاک کنید، بخش‌هایی مانند قفسه‌های کتاب و کمدها را از یاد نبرید.
4. پس از اینکه از بیرون به خانه برگشتید موهای خود را بشوئيد زیرا مواد حساسیت زا می‌توانند به آنها بچسبند.
5. در طی هفته حداقل 2 بار کل خانه را جاروبرقی بکشید. در هنگام جاروبرقی کشیدن از ماسک استفاده کنید زیرا مکش جاروبرقی می‌تواند باعث معلق شدن گرد و غبار موجود در پرزهای فرش شود.

نتیجه گیری

حساسیت بهاری به دلیل افزایش گرده‌افشانی گیاهان و درختان در فصل بهار به وجود می‌آید و می‌تواند تاثیرات زیادی بر کیفیت زندگی افراد مبتلا به آن داشته باشد. علائم شایع حساسیت بهاری شامل عطسه، آبریزش بینی، خارش چشم‌ها و گلو، و در برخی موارد مشکلات تنفسی است. برای مقابله با این مشکلات، روش‌های درمانی مختلفی وجود دارد که از داروهای ضد هیستامین و اسپری‌های استروئیدی گرفته تا درمان‌های طبیعی و تغییرات در سبک زندگی می‌تواند مفید باشد.